Opiekun medyczny czy opiekunka osoby starszej, kogo zatrudnić
Rodziny często szukają opiekunki, a trafiają na ogłoszenia opiekunów medycznych i odwrotnie. Wyjaśniamy, czym się różnią i kiedy która osoba ma sens.
Opiekunka osoby starszej pomaga w codziennych czynnościach, takich jak higiena, posiłki, zakupy, spacery i towarzystwo, i nie wykonuje zabiegów medycznych. Opiekun medyczny ma kwalifikacje zawodowe i może wykonywać proste czynności pielęgnacyjne pod nadzorem pielęgniarki. Przy większości seniorów w domu wystarcza opiekunka, a przy chorych wymagających pielęgnacji lepiej dodać pielęgniarkę.
Dlaczego rodziny mylą te dwa zawody
W ogłoszeniach oba określenia pojawiają się zamiennie. Agencje wystawiają ofertę na opiekunkę, a w rozmowie klient mówi, że potrzebuje kogoś od leków i zastrzyków. Potem okazuje się, że osoba, która przyjechała, nie może robić tego, czego rodzina oczekiwała, albo odwrotnie, płacimy za kwalifikacje, których nie używamy.
Zanim zaczniesz porównywać oferty, spisz na kartce, czego bliski naprawdę potrzebuje w ciągu doby. Dopiero ta lista pokazuje, kogo szukać. Ogólne kroki opisujemy w tekście pomoc osobie starszej, pierwsze kroki.
Czym zajmuje się opiekunka osoby starszej
Zakres obowiązków ustala się w umowie, ale typowo obejmuje pomoc w myciu, ubieraniu i toalecie, przygotowanie posiłków, karmienie, pomoc w poruszaniu się, drobne sprzątanie, zakupy, towarzystwo i przypominanie o lekach. To zawód oparty na doświadczeniu i referencjach, a nie na jednym dyplomie. W Polsce nie ma wymogu ukończenia konkretnej szkoły, żeby pracować jako opiekunka domowa, dlatego tak ważne są referencje i rozmowa.
Opiekunka sprawdza się tam, gdzie senior jest przewlekle słabszy, ale nie wymaga stałych zabiegów. Mieszka w domu albo przychodzi na godziny. Formy opieki porównujemy na stronie opieka nad seniorem.
Czym zajmuje się opiekun medyczny
Opiekun medyczny to zawód z kształceniem zawodowym. Może pomagać w czynnościach pielęgnacyjnych, mierzyć parametry, takie jak ciśnienie i tętno, zmieniać proste opatrunki, pomagać w rehabilitacji ruchowej i podawać leki zgodnie z zaleceniami, w ramach uprawnień i pod nadzorem pielęgniarki. Pracuje często w domach opieki i szpitalach, rzadziej w prywatnych domach.
Opiekun medyczny bywa potrzebny, gdy stan chorego jest zmienny, wymaga obserwacji i pomiarów, a rodzina chce mieć kogoś, kto rozpozna pogorszenie. Nie zastępuje lekarza ani pielęgniarki, a jego uprawnienia mają granice.
Porównanie w tabeli
| Kryterium | Opiekunka osoby starszej | Opiekun medyczny |
|---|---|---|
| Kwalifikacje | doświadczenie, kurs, referencje | wykształcenie zawodowe |
| Higiena i posiłki | tak | tak |
| Pomiary i proste czynności medyczne | nie | tak, pod nadzorem pielęgniarki |
| Zastrzyki, opatrunki, cewnik | nie | w ograniczonym zakresie, zwykle robi je pielęgniarka |
| Mieszkanie w domu pacjenta | częste | rzadkie |
| Koszt | niższy | zwykle wyższy |
Kogo zatrudnić w typowych sytuacjach
Senior słabnie, ale jest przytomny i stabilny. Wystarczy opiekunka. Daje obecność, pomaga w higienie i posiłkach, przypomina o lekach. Przy dłuższej opiece sprawdza się opiekunka z zamieszkaniem.
Chory jest leżący i wymaga pielęgnacji. Potrzebna jest opiekunka z doświadczeniem w pracy z osobami leżącymi, a do tego regularne wizyty pielęgniarki przy odleżynach i opatrunkach. Szczegóły są na stronie opiekunka do osoby leżącej.
Choroba przewlekła z objawami zmiennymi w ciągu dnia. Przy chorobie Parkinsona liczą się doświadczenie opiekunki i pilnowanie godzin leków, więcej o tym na stronie opiekunka do osoby z Parkinsonem.
Powrót ze szpitala po ciężkiej chorobie. Często najlepiej działa połączenie opiekunki na stałe i pielęgniarki na wizyty. Na przykład po udarze rodzina potrzebuje opieki, która pilnuje codziennych ćwiczeń i leków, a o procedury medyczne dba fachowiec. Zobacz też opiekunka do osoby po udarze.
Pielęgniarka środowiskowa jako uzupełnienie
Gdy czynności medyczne są potrzebne tylko okresowo, nie ma sensu płacić za pełne kwalifikacje medyczne przez całą dobę. Pielęgniarka przychodzi na wizyty, wykonuje zabiegi, uczy opiekunkę prawidłowych technik i znika. Opiekunka prowadzi dzień. Wiele rodzin wybiera właśnie taki układ, bo jest tańszy i bardziej elastyczny niż zatrudnianie opiekuna medycznego na stałe.
Osobną sprawą jest rehabilitacja. Ćwiczenia ustala fizjoterapeuta, a opiekunka może pilnować ich wykonywania. Fizjoterapeutę z Twojego miasta znajdziesz w katalogu fizjoterapeutów z weryfikacją w rejestrze, a wizyty domowe warto uzgodnić tak, by opiekunka mogła być przy pierwszej, nauczyć się ćwiczeń i kontynuować je codziennie.
Ile to kosztuje
Opiekunka z zamieszkaniem to orientacyjnie 3 000 do 5 000 zł miesięcznie plus utrzymanie, a opieka całodobowa na dwie zmiany około 4 000 do 8 000 zł. Opiekun medyczny z kwalifikacjami zwykle kosztuje więcej, a stawki bardzo różnią się między miastami, dlatego zamiast jednej liczby poproś o wycenę na konkretnych warunkach. Policz orientacyjny koszt dla swojego miasta w kalkulatorze. Więcej o składnikach ceny znajdziesz na stronie koszt opieki nad seniorem.
O co zapytać agencję przy wyborze
- jakie kwalifikacje i doświadczenie ma proponowana osoba,
- czy ma referencje z podobnych przypadków,
- jakie czynności wchodzą w zakres, a które są wyłączone,
- kto zastępuje opiekunkę przy chorobie i urlopie,
- jak wygląda współpraca z pielęgniarką i lekarzem rodzinnym,
- jakie są zasady rozwiązania umowy.
Zakres obowiązków zapisz w umowie. Jak to zrobić, opisujemy w tekście opieka nad seniorem z zamieszkaniem, umowa. Warto też zestawić ofertę agencji z zatrudnieniem prywatnym, o czym piszemy w artykule opiekunka osób starszych prywatnie czy z agencji.
Jak zacząć szukać
Policz koszt w kalkulatorze, opisz w zapytaniu stan bliskiego i czynności, które mają wchodzić w zakres, a następnie potwierdź adres e-mail kodem. Zapytanie trafia najwyżej do trzech agencji z Twojego regionu, tylko za Twoją zgodą. Dla rodzin serwis jest bezpłatny. Porównaj odpowiedzi pod kątem kwalifikacji, doświadczenia i zakresu, nie tylko ceny.
Najczęstsze pytania
Policz koszt opieki dla swojego miasta
Wynik od razu, bez rejestracji. Zapytanie do agencji wysyłasz dopiero wtedy, gdy chcesz.